با توجه به آن چه از روايات اهل بيت علیهم السلام به ما رسيده كليه اجداد رسول خدا صلی الله علیه و آله
از آدم تا حضرت عبداللّه علیهم السلام همه از انبياء الهى بودهاند كه امام باقر علیه السلام مىفرمايند:
عَنْ أَبِى جَعْفَرٍ مُحَمَّدِ بْنِ عَلِيٍّ علیه السلام فِي قَوْلِهِ تَعَالَى الَّذِي يَراكَ حِينَ تَقُومُ وَ تَقَلُّبَكَ فِي
السَّاجِدِينَ قَالَ يَرَاكَ حِينَ تَقُومُ بِأَمْرِهِ وَ تَقَلُّبَكَ فِى أَصْلَابِ الْأَنْبِيَاءِ نَبِىٍّ بَعْدَ نَبِى.[1]
يعنى: امام باقر علیه السلام در تفسير كلام خداوند تبارك و تعالى «الَّذِى يَراكَ حِينَ تَقُومُ
وَ تَقَلُّبَكَ فِى السَّاجِدِينَ»،[2] فرمودند: خداوند رسولش صلی الله علیه و آله را در حالى كه به
خواست او ايستاده بوده مىديد و جابجايى او را در صلب انبياء علیهم السلام از نبىاى به
نبى ديگر نظاره گر بود.
روايات در اين باب بسيار است كه در اين جا به همين اكتفا مىكنيم، لذا ثابت
مىگردد كه حضرت عبداللّه علیه السلام پدر رسول خدا صلی الله علیه و آله همچنين حضرت
عبدالمطلب علیه السلام پدر ايشان نيز از انبياء الهى علیهم السلام بودهاند.
از طرف ديگر آن چه عقلاً ثابت است و با توجه به رواياتى كه از ناحيه
معصومين علیهم السلام به ما رسيده، تمام انبياء الهى علیهم السلام داراى وصى بودهاند.
وَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلی الله علیه و آله إِنَّ لِلَّهِ تَعَالَى مِائَةَ أَلْفِ نَبِيٍّ وَ أَرْبَعَةً وَ عِشْرِينَ أَلْفَ نَبِيٍّ أَنَا
سَيِّدُهُمْ وَ أَفْضَلُهُمْ وَ أَكْرَمُهُمْ عَلَى اللَّهِ عَزَّوَجَلَّ وَ لِكُلِ نَبِيٍ وَصِيٌ أَوْصَى إِلَيْهِ بِأَمْرِ اللَّهِ
تَعَالَى ذِكْرُهُ وَ إِنَّ وَصِيِّي عَلِيَّ بْنَ أَبِي طَالِبٍ علیهم السلام لَسَيِّدُهُمْ وَ أَفْضَلُهُمْ وَ أَكْرَمُهُمْ عَلَى اللَّهِ
عَزَّوَجَلَّ.[3]
يعنى: رسول خدا صلی الله علیه و آله فرمود: خداوند صد و بيست و چهار هزار پيامبر براى
هدايت بشر فرستاده كه من آقاى آنها و با فضيلتترين آنها و كريمترين آنها نزد
خداوند متعال هستم و هر پيامبرى وصىاى دارد كه به امر خدا به او وصيت مىكند
و وصى من على بن ابى طالب علیهم السلام است كه آقاى آنها و با فضيلتترين و كريمترين
ايشان نزد خداى متعال است.
ما در مباحث وصى روايتى با همين مضمون از كتب اهل سنت نقل نموديم.
حال با كنار هم قرار دادن اين دو دسته از روايات؛ يعنى رواياتى كه اشاره به
نبوّت حضرت عبدالمطلب علیه السلام دارد و رواياتى كه مىفرمايد: تمام انبياء علیهم السلام داراى
وصى هستند، سؤلى مطرح مىشود كه وصى حضرت عبدالمطلب علیه السلام چه كسى
بوده؟
وقتى به تاريخ و وقايع مربوط به زمان وفات حضرت عبدالمطلب علیه السلام مراجعه
مىكنيم مشخص مىشود كه ايشان چه كسى را وصى خود قرار داده است.
اشعارى از ناحيه حضرت عبدالمطلب علیه السلام سروده شده كه به وضوح بيان كننده
اين مطلب است.
و أنشأ عبد المطّلب:
أوصيك يا عبد مناف بعدى
بموحد بعد أبيه فرد
و قال:
وصّيت من كنّيته بطالب
عبد مناف و هو ذو تجارب
بابن الحبيب الأكرم الأقارب
بابن الذى قد غاب غير آئب
يعنى: اى عبد مناف (حضرت ابوطالب علیه السلام) من بعد از خودم به تو وصيت
مىكنم در مورد يگانهاى كه بعد از پدرش بىهمتا است (يعنى رسول خدا صلی الله علیه و آله).
من به كسى كه كنيهاش ابوطالب علیه السلام است و نامش عبدمناف و داراى
تجربههاى فراوان است وصيت مىكنم در مورد پسر كسى كه دوست داشتنى و
كريمترين و نزديكترين كسم بود، به پسر كسى كه به سفرى رفت كه بازگشتى از آن
نبود (يعنى رسول خدا صلی الله علیه و آله).
اين شعر را حضرت عبدالمطلب علیه السلام در زمان وفات خود سروده است.
اين ابيات به وضوح بيان كننده اين مطلب است كه حضرت ابوطالب علیه السلام وصى
حضرت عبدالمطلب علیه السلام بوده.
با توجه به مطالبى كه در بالا به استناد روايات اهل بيت علیهم السلام عرض شد كاملا
ثابت گرديد كه حضرت ابوطالب علیه السلام وصى حضرت عبدالمطلب علیه السلام بوده و از
ناحيه خداى متعال اسرار غيب و علوم الهى به ايشان مىرسيده و داراى معرفت
بسيار والايى در مورد اهل بيت عصمت و طهارت علیهم السلام بوده و همچون تمام اوصياء
الهى علیهم السلام عقلا معصوم بوده و وارث ميراث انبياء الهى علیهم السلام از نسل حضرت
ابراهيم علیه السلام بوده است و تمام اين ميراث و وصايا را به رسول خدا صلی الله علیه و آله منتقل نموده
و آن ميراث دست به دست بين اوصياء رسول خدا صلی الله علیه و آله مىگشته و در حال حاضر
همه آنها نزد قطب عالم امكان، حضرت بقية اللّه ارواحنافداه موجود مىباشد.
[1] ـ تفسير فرات الكوفى، صفحه: 304.
[2] ـ سوره: شعرا، آيه: 219.
[3] ـ من لا يحضره الفقيه، جلد: 4، صفحه: 180.