معجزه به كارى گفته مىشود كه ديگران اعم از انس و جن از انجام آن عاجز و
ناتوان هستند و هيچ عقلى آن را مربوط به عوامل طبيعى نمىداند و به قدرت
بىنهايت الهى مرتبط مىشود و صاحب معجزه به وسيله انجام اين كار به ديگران
اطمينان مىدهد كه با خداوند متعال در ارتباط است و مورد تأييد او است.
خواجه نصيرالدين طوسى در تعريف معجزه مىنويسد:
و طريق معرفة صدقه، ظهور المعجزة على يده و هو: ثبوت ما ليس بمعتاد، مع خرق
العادة و مطابقة الدّعوى.[1]
يعنى: و راه فهميدن راستى ادعاى پيامبر ظاهر شدن معجزه به دست او است و
معجزه، محقق نمودن و عملى كردن چيزى است كه تحقّق آن، يك امر عادى
نيست، البته مىبايد در اعجاز، عملى صورت بپذيرد كه خارق العاده باشد، ضمن
اين كه آن عمل بايد مطابق با همان ادعاى اوليه او نيز باشد.
در طول تاريخ انبياء الهى علیه السلام همواره براى اثبات صدق گفتار خود از معجزه
استفاده مىنمودهاند، همچنين اوصياء الهى نيز هر گاه لازم بوده اين كار را براى
اثبات حقانيت خود انجام مىدادند كه براى نمونه مىتوان به آوردن تخت بلقيس از
شش ماه راه در يك چشم بهم زدن توسط آصف بن برخيا علیه السلام وصى حضرت
سليمان علیه السلام اشاره كرد؛ كه ماجراى آن را قرآن كريم در سوره نمل، آيه چهل بيان كرده
است، يا سجده كائنات براى جناب عبدالمطلب علیه السلام كه از اوصياء حضرت ابراهيم علیه السلام
است.
عَنْ جَعْفَرِ بْنِ مُحَمَّدٍ عَا قَالَ: سَأَلْتُهُ عَنِ الْقَائِمِ الْمَائِلِ فِى طَرِيقِ الْغَرِيِّ فَقَالَ: نَعَمْ، إِنَّهُ لَمَّا
جَاوَزَ سَرِيرُ أَمِيرِالْمُؤمِنِينَ عَلِيٍّ علیه السلام انْحَنَى أَسَفاً وَ حُزْناً عَلَى أَمِيرِالْمُؤمِنِينَ علیه السلام وَ كَذَلِكَ
سَرِيرُ أَبْرَهَةَ لَمَّا دَخَلَ عَلَيْهِ عَبْدُ الْمُطَّلِبِ علیه السلام انْحَنَى وَ مَالَ.[2]
يعنى: يكى از اصحاب امام صادق علیه السلام در مورد ستون كج شده در مسير قبر
شريف أميرالمؤمنين على علیه السلام سؤل پرسيد، پس امام فرمود :بله هنگامى كه تابوت
أميرالمؤمنين على علیه السلام را از آنجا عبور دادند آن ستون از شدت حزن و تأسف بر
أميرالمؤمنين علیه السلام خميده شد و همين طور هنگامى كه عبدالمطلب علیه السلام وارد بر
ابرهه شد تخت ابرهه در مقابل او خم شد و به سمت او تعظيم كرد.
با اين توضيح مشخص گرديد كه اوصياء الهى نيز همچون پيامبران به قدرت
خدا هر جا كه لازم باشد و خدا بخواهد معجزه مىكنند و از اين حيث هم با رسولان
الهى تفاوتى ندارند.
[1] ـ تجريد الاعتقاد، صفحه: 214.
[2] ـ الأمالى للطوسى، صفحه: 682.