أُحِلَّ لَكُمْ لَيْلَةَ الصِّيامِ الرَّفَثُ إِلى نِسائِكُمْ هُنَّ لِباسٌ
لَكُمْ وَ أَنْتُمْ لِباسٌ لَهُنَّ عَلِمَ اللّهُ أَنَّكُمْ كُنْتُمْ تَخْتانُونَ أَنْفُسَكُمْ
فَتابَ عَلَيْكُمْ وَ عَفا عَنْكُمْ فَاْلآنَ بَاشِرُوهُنَّ وَ ابْتَغُوا ما كَتَبَ
اللّهُ لَكُمْ وَ كُلُوا وَ اشْرَبُوا حَتّى يَتَبَيَّنَ لَكُمُ الْخَيْطُ اْلأَبْيَضُ مِنَ
الْخَيْطِ اْلأَسْوَدِ مِنَ الْفَجْرِ ثُمَّ أَتِمُّوا الصِّيامَ إِلَى اللَّيْلِ وَ لا
تُبَاشِرُوهُنَّ وَ أَنْتُمْ عاكِفُونَ فِي الْمَساجِدِ تِلْكَ حُدُودُ اللّهِ فَلا
تَقْرَبُوها كَذلِكَ يُبَيِّنُ اللّهُ آياتِهِ لِلنّاسِ لَعَلَّهُمْ
يَتَّقُونَ «188».
ترجمه آيه 188 سوره بقره:
«بقيّه قوانين ماه رمضان»
در شب روزه، آميزش جنسى با زنهايتان براى شما حلال
است. آنها لباس (مايه حفظ و زينت) شمايند و شما لباس (مايه
حفظ و زينت) آنهائيد. خدا مىداند كه شما به خودتان خيانت
مىكنيد. پس خدا توبه شما را قبول كرد و از شما گذشت. حالا با
زنهايتان آميزش كنيد و آنچه را خدا براى شما مقدّر فرموده،
همان را بخواهيد و بخوريد و بياشاميد تا براى شما در وقت
طلوع فجر، خط سفيد از خط سياه روشن گردد. سپس روزه را تا
شب نگه داريد و با زنهايتان همبستر نشويد در حالى كه شما در
مساجد معتكفيد. اين حدود خدا است، پس به آن حدود نزديك
نشويد. اين چنين خدا نشانههاى خود را براى مردم بيان مىكند.
شايد آنها بپرهيزند. (188)
تدبر ما:
مؤنين بايد بدانند خداى تعالى به قدرى مهربان است كه اگر حكمى صادر
نمود و مردم سختشان بود آن حكم را به خاطر راحتى مردم تخفيف مىدهد و از هر
كسى بيشتر از وسعش توقع ندارد، در اوايل اسلام مسلمانها فقط از اذان مغرب تا
وقت نماز عشاء اجازه افطار داشتند و همچنين تا آخر ماه مبارك اجازه نزديكى و
مقاربت با همسران خود را نداشتند، اما بعضى از اصحاب رعايت نمىكردند و با
همسران خود همبستر مىشدند و خود در نزد پيامبر به اين خطايشان اعتراف
مىكردند و بعضى ديگر نيز رعايت مىكردند امّا اين طور روزه گرفتن برايشان خيلى
سخت بود، به عنوان مثال يكى از اصحاب كه پيرمرد سالخوردهاى بود و شب در
هنگام مغرب تا وقت عشاء خوابش برده بود و وقتىاز خواب بيدار شده بود وقت
گذشته بود و نمىتوانست افطار كند ناچار روزهاش را به روزه روز بعد ادامه داد و
فرداى آن روز وقتى در محضر پيامبر مشغول كندن خندق بود از شدت ضعف از
هوش رفت[1] و وجود عزيز پيامبر خيلى دلشان به حال او سوخت و غمگين شدند
لذا در اين هنگام اين آيه نازل شد و خداى مخهربان به خاطر رفاه حال مسلمين،
وقت افطار را از مغرب تا طلوع صبح افزايش داد و جماع و نزديكى با همسران را نيز
در اين وقت آزاد كرد. و البته در ادامه آيه به كسانىكه رعايت نمى كردند گوشزد
مىكند و اخطار مىدهد كه شما با اين كارتان به خودتان خيانت مىكنيد و تاكيد
مىنمايد كه حالا كه حكم را تخفيف داديم و گناهان و نافرمانىهاى قبلى شما را
عفو كرديم لااقل در روز؛ ديگر اين كار را نكنيد و رعايت حدود الهى بنمائيد.
مؤنين و مؤنات بايد بدانند زن و شوهر بايد براى يكديگر لباس باشند و
همانگونه كه لباس انسان را زيبا جلوه مىدهد و نقائص و زخمهائى كه در بدن باشد
را مىپوشاند و مايه آسايش و آرامش براى بدن است آنها هم بايد عيوب يكديگر را
جلوى ديگران بپوشانند و يكديگر را زيبا جلوه دهند و در خلوت زندگىشان هم
مايه آرامش و آسايش براى يكديگر باشند.
مؤنين بايد بدانند اعتكاف عبادت مفيد و پر منفعتى است لذا نبايد از آن
غافل باشند.
مؤنين بايد رعايت حدود الهى را بنمايند و حتى بهتر است در هنگام صبح
كمى زودتر و در هنگام غروب كمى ديرتر از وقت شرعى از مبطلات روزه امساك
كنند.
[1] ـ عَنْ أَبِى بَصِيرٍ عَنْ أَحَدِهِمَا علیه السلام فِى قَوْلِ اللَّهِ تَعَالَى أُحِلَّ لَكُمْ لَيْلَةَ الصِّيامِ الرَّفَثُ إِلى نِسائِكُمْ الْآيَةَ فَقَالَ نَزَلَتْ فِى خَوَّاتِ بْنِ جُبَيْرٍ الْأَنْصَارِيِّ وَ كَانَ مَعَ النَّبِيِّ ص فِي الْخَنْدَقِ وَ هُوَ صَائِمٌ فَأَمْسَى وَ هُوَ عَلَى تِلْكَ الْحَالِ وَ كَانُوا قَبْلَ أَنْ تَنْزِلَ هَذِهِ الْآيَةُ إِذَا نَامَ أَحَدُهُمْ حُرِّمَ عَلَيْهِ الطَّعَامُ وَ الشَّرَابُ فَجَاءَ خَوَّاتٌ إِلَى أَهْلِهِ حِينَ أَمْسَى فَقَالَ هَلْ عِنْدَكُمْ طَعَامٌ فَقَالُوا لَا لَا تَنَمْ حَتَّى نُصْلِحَ لَكَ طَعَاماً فَاتَّكَأَ فَنَامَ فَقَالُوا لَهُ قَدْ فَعَلْتَ قَالَ نَعَمْ فَبَاتَ عَلَى تِلْكَ الْحَالِ فَأَصْبَحَ ثُمَّ غَدَا إِلَى الْخَنْدَقِ فَجَعَلَ يُغْشَى عَلَيْهِ فَمَرَّ بِهِ رَسُولُ اللَّهِ صلى اللّه عليه و آله فَلَمَّا رَأَى الَّذِى بِهِ أَخْبَرَهُ كَيْفَ كَانَ أَمْرُهُ فَأَنْزَلَ اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ فِيهِ الْآيَةَ وَ كُلُوا وَ اشْرَبُوا حَتَّى يَتَبَيَّنَ لَكُمُ الْخَيْطُ الْأَبْيَضُ مِنَ الْخَيْطِ الْأَسْوَدِ مِنَ الْفَجْر اصول كافى جلد: 4 صفحه: 99.