يَسْئَلُونَكَ عَنِ الْخَمْرِ وَ الْمَيْسِرِ قُلْ فيهِما إِثْمٌ كَبيرٌ وَ
مَنافِعُ لِلنّاسِ وَ إِثْمُهُما أَكْبَرُ مِنْ نَفْعِهِما وَ يَسْئَلُونَكَ ما ذا
يُنْفِقُونَ قُلِ الْعَفْوَ كَذلِكَ يُبَيِّنُ اللّهُ لَكُمُ اْلآياتِ لَعَلَّكُمْ
تَتَفَكَّرُونَ «220».
ترجمه آيه 220 سوره بقره:
«حرمت خمر و قمار»
از تو سؤل مىكنند از خمر و قمار. بگو: در اين دو گناه
بزرگى است و منافعى ممكن است براى مردم داشته باشند. ولى
گناه آنها از منفعتشان بزرگتر است و از تو سؤل مىكنند كه چه
چيز انفاق كنند. بگو: مازاد بر احتياجاتتان را انفاق كنيد. خدا اين
چنين نشانههاى خود را براى شما بيان مىكند، شايد فكرتان را
بكار بيندازيد.(220)
تدبر ما
مسلمانان بايد بدانند منافعى كه خداى تعالى فرموده در شراب است عبارت
است از پول آن براى فروشنده و طرب و لذت زود گذرى كه براى خوردنده آن دارد
و در قمار هم منظور پولى است كه بدون هيچ زحمتى به برنده قمار مىرسد اما ضرر
و زيان هائى كه اين دو دارند بسيار زياد است.
مسلمانان بايد بدانند هر چيزى كه عقل انسان را زائل كند و مسكر باشد خوردن
و خريد و فروشش حرام است[1].
مسلمانان بايد از شراب خوار تنفر داشته و از او دورى كنند و بدانند دين مقدس
اسلام به آنها دستور داده حرفهاى شرابخوار را تائيد و باور نكنند، به او زن
ندهند و به او امانت نسپارند و اگر بيمار شد به عيادتش نروند و اگر از دنيا رفت بر
جنازهاش حاضر نشوند[2].
مؤنين بايد بدانند استفاده كردن از آلات قمار[3] و بازى كردن با آنها حرام
است و غير از اينها هر كار ديگرى كه باعث برد و باخت و شرط بندى شود نيز حرام
است[4].
مؤنين بايد بدانند نظر لطف خداى تعالى از كسانى كه بازى حرام مىكنند و
كسانى كه در آن موقع آنجا حضور دارند برداشته خواهد شد[5].
مؤنين بايد بدانند رسول خدا صلی الله علیه و آله پيروانش را از بازى نمودن با تخته نرد و
شطرنج منع نموده است.
مؤنين بايد در انفاق كردن نه آن قدر زياد انفاق كنند كه زندگى را بر خود و
خانواده خود تنگ كنند و نه اين كه به طور كلى انفاق را ترك نموده يا خيلى ناچيز و
كم انفاق كنند.[6]
[1] ـ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى اللّه عليه و آله كُلُّ مُسْكِرٍ حَرَامٌ وَ كُلُّ مُسْكِرٍ خَمْرٌ اصول كافى جلد: 6 صفحه:
408.
سَأَلْتُ أَبَا عَبْدِ اللَّهِ علیه السلام عَنِ النَّبِيذِ فَقَالَ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى اللّه عليه و آله خَطَبَ النَّاسَ فَقَالَ فِى خُطْبَتِهِ أَيُّهَا النَّاسُ أَلَا إِنَّ كُلَّ مُسْكِرٍ حَرَامٌ أَلَا وَ مَا أَسْكَرَ كَثِيرُهُ فَقَلِيلُهُ حَرَامٌ (اصول كافى جلد: 6 صفحه: 408).
[2] ـ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى اللّه عليه و آله شَارِبَ الْخَمْرِ لَا تُصَدِّقُوهُ إِذَا حَدَّثَ وَ لَا تُزَوِّجُوهُ إِذَا خَطَبَ وَ لَا تَعُودُوهُ
إِذَا مَرِضَ وَ لَا تَحْضُرُوهُ إِذَا مَاتَ وَ لَا تَأْتَمِنُوهُ عَلَى أَمَانَةٍ بحارالأنوار جلد: 76 صفحه: 127.
[3] ـ عَنْ عَبْدِ الْمَلِكِ الْقُمِّيِّ قَالَ كُنْتُ أَنَا وَ إِدْرِيسُ أَخِي عِنْدَ أَبِي عَبْدِ اللَّهِ علیه السلام فَقَالَ إِدْرِيسُ جُعِلْنَا فِدَاكَ مَا الْمَيْسِرُ فَقَالَ أَبُو عَبْدِ اللَّهِ هِيَ الشِّطْرَنْجُ قَالَ قُلْتُ إِنَّهُمْ يَقُولُونَ إِنَّهَا النَّرْدُ قَالَ وَ النَّرْدُ أَيْضاً وسائلالشيعة جلد: 17 صفحه: 324.
قَالَ أَمِيرُ الْمُؤمِنِينَ علیه السلام النَّرْدُ وَ الشِّطْرَنْجُ هُمَا الْمَيْسِرُ (وسائلالشيعة جلد: 17 صفحه: 324).
عَنْ أَبِى عَبْدِ اللَّهِ علیه السلام قَالَ نَهَى رَسُولُ اللَّهِ صلى اللّه عليه و آله عَنِ اللَّعِبِ بِالشِّطْرَنْجِ وَ النَّرْدِ (اصول كافى جلد: 6 صفحه: 437).
[4] ـ عَنِ الرِّضَا علیه السلام قَالَ سَمِعْتُهُ يَقُولُ إِنَّ الشِّطْرَنْجَ وَ النَّرْدَ وَ أَرْبَعَةَ عَشَرَ وَ كُلَّ مَا قُومِرَ عَلَيْهِ مِنْهَا فَهُوَ مَيْسِرٌ
وسائلالشيعة جلد: 17 صفحه: 167 و (اصول كافى جلد: 6 صفحه: 435) و (بحارالأنوار جلد: 76 صفحه: 235).
[5] ـ دَخَلَ رَجُلٌ مِنَ الْبَصْرِيِّينَ عَلَى أَبِى الْحَسَنِ الْأَوَّلِ علیه السلام فَقَالَ لَهُ جُعِلْتُ فِدَاكَ إِنِّى أَقْعُدُ مَعَ قَوْمٍ يَلْعَبُونَ
بِالشِّطْرَنْجِ وَ لَسْتُ أَلْعَبُ بِهَا وَ لَكِنْ أَنْظُرُ فَقَالَ مَا لَكَ وَ لَِمجْلِسٍ لَا يَنْظُرُ اللَّهُ إِلَى أَهْلِهِ (اصول كافى جلد: 6 صفحه: 437).
[6] ـ عن الصادق علیه السلام العفو الوسط أى لا إقتار و لا إسراف فقهالقرآن جلد: 1 صفحه: 240.