أَ لَمْ تَرَ إِلَى الَّذينَ أُوتُوا نَصيبًا مِنَ الْكِتابِ يَشْتَرُونَ الضَّلالَةَ وَ
يُريدُونَ أَنْ تَضِلُّوا السَّبيلَ «44» وَ اللّهُ أَعْلَمُ بِأَعْدائِكُمْ وَ كَفى بِاللّهِ وَلِيًّا وَ
كَفى بِاللّهِ نَصيرًا «45».
ترجمه آيه 44 الى 45 سوره نساء:
«اظهارنظر مردم بىسواد»
آيا نمىبينى كسانى را كه از كتاب بهره جزئى به آنها داده شده بود، گمراهى را
مىخرند و مىخواهند شما نيز از راه منحرف شويد. (44)
و خدا به دشمنان شما داناتر است و كفايت مىكند كه خدا ولىّ شما باشد و
كفايت مىكند كه خدا ياور شما باشد. (45)
تدبّر ما:
شأن نزول:
اين آيه در مورد كسانى نازل شده كه از تحت ولايت اولياء خدا بيرون رفته و تمام
سعى و تلاششان اين است كه ديگران را نيز از ولايت اولياء الهى منحرف سازند.[1]
علماء و دانشمندان دينى بايد در رأس همه كارهايشان تزكيه نفس باشد چرا كه در
اديان گذشته نيز علمائشان به علّت عدم تزكيه نفس به جاى اين كه مردم را به طرف
خداى تعالى بكشانند عامل بدبختى و دور شدن مردم از خداى تعالى بودند و دل خود
را به اندك علمى كه در مورد شريعت دينشان بلد بودند خوش كرده بودند و از اصل
دينشان كه همان پاكى و تزكيه نفس و تقرّب به خداى تعالى بود بازمانده بودند.
تدبّر ما از «يَشْتَرُونَ الضَّلَالَةَ» اين است كه هر مالى براى مقابله با دين خدا و اولياء
خدا خرج شود خريد گمراهى است، در مقابل اراده خداى تعالى هيچ احد الناسى توان
استقامت ندارد. يهوديان زمان ظهور پيامبر اكرم صلی الله علیه و آله مال بسيار زيادى را به علماء و
دانشمندان خود مىدادند تا براى مردم مطالبى خلاف واقع و عليه پيامبر اكرم صلی الله علیه و آله
بگويند، آنها پول مىدادند و آن مطالب گمراه كننده را خريدارى مىكردند و به خيال
خود مىخواستند با بزرگترين ولى خدا يعنى وجود شريف پيامبر اكرم صلی الله علیه و آله مبارزه
كنند و او را از اعتبار ساقط كنند، امّا اراده خداى تعالى چيز ديگر بود، لذا آنها با وجود
خرجهاى بسيار زياد موفّق به اجراى اهداف شومشان نشدند.
مؤنين بايد بكوشند تا خود را از منحرفين دور نگه دارند، چرا كه منحرفين تمام
همّتشان به اين است كه ديگران را به هر شكلى كه بتوانند گمراه كنند.
كسانى كه تحت ولايت اولياء خدا نيستند و بغض آنها را در دل دارند بزرگترين
دشمن براى مؤنين و دين خدا هستند، امّا آنها نبايد از راه خود باز بمانند و از اين
دشمنان كور دل بترسند چرا كه خدا آنها را كفايت مىكند و از گزند دشمنان حفظخواهد
نمود.
بزرگترين دشمن براى بشريّت كسى و يا كسانى هستند كه به هر شكلى مانع
پيشرفت و سعادت و هدايت ديگر انسانها باشند، ضمن اين كه بايد به اين مسأله
توجّه داشت كه خداى تعالى تمام علومى كه بشريّت به آن نياز داشته را در انبياء و اولياء
خويش به وديعه گذاشته است.[2]
[1] – فى تفسير القمى على بن إبراهيم قوله أَ لَمْ تَرَ إِلَى الَّذِينَ أُوتُوا نَصِيباً مِنَ الْكِتابِ يشْتَرُونَ الضَّلالَةَ يعْنِى
ضَلُّوا فِى أَمِيرِ الْمُؤمِنِينَعلیه السلام وَ يرِيدُونَ أَنْ تَضِلُّوا السَّبِيلَ يعْنِى أَخْرَجُوا النَّاسَ مِنْ وَلَايةِ أَمِيرِ الْمُؤمِنِينَعلیه السلامتفسير القمى جلد: 1 صفحه: 139.
[2] – وَ أَوْدَعْتَهُ عِلْمَ مَا كَانَ وَ مَا يكُونُ إِلَى انْقِضَاءِ خَلْقِكَ فرازى از دعاى ندبه.