إِنَّ اللّهَ يَأْمُرُكُمْ أَنْ تُؤدُّوا اْلأَماناتِ إِلى أَهْلِها وَ إِذا حَكَمْتُمْ بَيْنَ النّاسِ
أَنْ تَحْكُمُوا بِالْعَدْلِ إِنَّ اللّهَ نِعِمّا يَعِظُكُمْ بِهِ إِنَّ اللّهَ كانَ سَميعًا بَصيرًا «58».
ترجمه آيه 58 سوره نساء:
«ردّ امانت و قضاوت عادلانه»
قطعاً خدا به شما امر مىكند كه امانتها را به صاحبانش برگردانيد و زمانى كه در
بين مردم قضاوت و حكم مىكنيد، به عدالت و درستى قضاوت كنيد. قطعاً خدا
پندها و موعظههاى خوبى به شما مىدهد. قطعاً خدا شنواى بينائى است.(58)
تدبّر ما:
دو صفت خوبى كه مؤنين به امر خداى تعالى در خود ايجاد نمودهاند اين است كه
اوّل: آنها امانتدار امينى هستند و هرگز در امانتى كه نزدشان هست خيانت نمىكنند.
دوّم: دأب و رويّه خود را هميشه و در همه حال عدالت و درستى قرار دادهاند، آنها
به خوبى مىدانند و درك كردهاند كه بهترين پند و موعظهها همان پند و موعظههاى
خداى مهربان است.
علماء و دانشمندان دينى بايد بدانند آن علومى كه از محضر بزرگان و ائمّه
اطهار علیهم السلام كسب كردهاند به عنوان يك امانت نزد آنهاست، لذا بايد اين امانت را به
صاحبانش برسانند؛ توضيح اين كه علماء بايد علوم خود را به هر كسى كه از خود
لياقت و شايستگى نشان داد و ظرفيّت كاملى براى قبول حقايق داشت ياد بدهند تا
آنها نيز در نبود علماء و بعد از آنها ادامه دهنده راه اهلبيت علیهم السلام باشند و دين خدا را از
گزند دشمنان و منحرفان بدين وسيله حفظ كنند تا صاحب اصلى آن يعنى وجود
شريف امام عصر «ارواحنا فداه» تشريف بياورند.
قضّات محترم و تمامى كسانى كه در منسب قضاوت و داورى مىنشينند بايد تمام
سعى خود را در صحيح قضاوت كردن بنمايند و بدانند در روز قيامت نسبت به تك
تك قضاوت هائى كه كردهاند مورد مؤخذه قرار مىگيرند و يك به يك و دقيق بايد
جوابگوى قضاوتها و داورىهاى خويش باشند.
حكايت:
روزى دو كودك خردسال كه هر كدام خطّى نوشته بودند براى داورى و انتخاب
بهترين خط، به حضور امام حسن مجتبى علیه السلام رسيدند، حضرت على علیه السلام كه ناظر اين
صحنه بود فوراً به فرزندش فرمود: اى فرزندم! درست دقّت كن كه چگونه داورى
مىكنى، زيرا اين خود يك نوع قضاوت است و چيزى از خداى تعالى مخفى نخواهد
ماند و در روز قيامت درباره آن از تو سؤال خواهند نمود.[1]
[1] – أنّ صبيين ارتفعا الى الحسن بن علىعلیهم السلام فى خط كتباه و حكماه فى ذلك ليحكم اىّ الخطين أجود فبصر
به علىّعلیه السلام فقال: يا بنىّ انظر كيف تحكم فانّ هذا حكم من اللّه يسائلك عنه يوم القيامة و لا يخفى ما فيه من المبالغة فى العدل حال الحكم مجمع البيان جلد: 2 صفحه: 64