ايراد ديگرى كه از ناحيه وهابيت متوجّه طعام نذرى شده اين است كه
ايشان اين كار را از مصاديق معصيت الهى مىدانند و با اين ادّعا
مىخواهند اصل نذر را باطل بشمارند.
ابن تيميه در مجموعه فتاواى خود در جلد: 24 صفحه: 321 مىنويسد:
أَمَّا التَّمَسُّحُ بِالْقَبْرِ أَوْ الصَّلَاةُ عِنْدَهُ أَوْ قَصْدُهُ لِأَجْلِ الدُّعَاءِ عِنْدَهُ مُعْتَقِداً أَنَّ
الدُّعَاءَ هُنَاكَ أَفْضَلُ مِن الدُّعَاءِ فِى غَيْرِهِ أَوْ النَّذْرُ لَهُ وَ نَحْوُ ذَلِكَ فَلَيْسَ
هَذَا مِنْ دِينِ الْمُسْلِمِينَ بَلْ هُوَ مِمَّا أُحْدِثَ مِن البِدَعِ الْقَبِيحَةِ الَّتِى هِيَ مِنْ
شُعَبِ الشِّرْكِ وَ اَللَّهُ أَعْلَمُ وَ أَحْكَم.
يعنى: كشيدن دست بر روى قبور يا نماز خواندن در آنجا يا رفتن به آنجا
به قصد دعا كردن با اين اعتقاد كه دعا كردن در آنجا افضل از دعا در جاى
ديگر است يا نذر كردن براى آنها و امثال اين اعمال جزء دين مسلمانان
نيست و از جمله بدعتهاى قبيحى است كه مصداق شرك است و علم
و حكم در دست خداست.
ابن تيميّه در مدّعاى خود غذاى نذرى را كه در اطراف قبور انبياء و اهل
بيت علیهم السلام و صالحين پخش مىشود را اولاً؛ از مصاديق بدعت دانسته و
ثانياً؛ آن را نشانه و دليل مشرك بودن ناذر مىداند.
پاسخ ما:
اگر كسى كارى كه جزء دين نبوده را وارد دين كند بدعت گفته مىشود،
يعنى: اگر كارى كه رسول خدا صلی الله علیه و آله آن را به عنوان يك امر دينى نفرموده
و انجام نداده يا تقرير نكرده است، كسى مستقلّاً به عنوان يك عبادت
قرار دهد بدعت نام دارد.
با اين بيان روشن مىشود غذاى نذرى كه گاهى در اطراف قبور اهل بيت
پيامبر صلی الله علیه و آله پخش مىشود بدعت نمىباشد، چون اولاً: اين نذور براى
خداست و با توضيحات قبلى معلوم شد كه پيامبر اكرم صلی الله علیه و آله نذرى كه
براى خدا باشد را اجازه فرمودند.
ثانياً: پيامبر اكرم صلی الله علیه و آله نذر و انجام آن را مقيد به مكان خاصّى نفرموده؛ و
همچنين صحت آن را مشروط به نبودن در مكان خاصى نكردهاند مگر
يكى دو مورد كه قبور جزء آن موارد نبود.
ثالثاً: خود پيامبر جواز اداى نذرى كه مقيد به مكان خاص بود را داد، پس
اين گونه نذور مورد تأييد رسول خدا صلی الله علیه و آله بوده و كارى كه مورد تأييد
ايشان باشد بدعت به حساب نمى آيد.
امّا در مورد شرك؛ مشرك، اسم فاعل از ريشه “شرك” است كه در لغت به
معنى مخلوط شدن مالكيت و سهم و نصيب مىباشد،[1] و در اصطلاح
قرآنى مشرك به شخصى اطلاق مىگردد كه براى شخصى يا شيئى
وجودى مستقل و مؤر، در عرض خداى تعالى قائل باشد و در اعمال
خود سهم و نصيبى براى غير خدا قائل شود.[2] بنابراين مشرك كسى
است كه قائل به خدايان متعدّد باشد و يا غير از خداوند يكتا مؤر
ديگرى را در عالم معتقد باشد.
پخش طعام نذرى هر چند در كنار قبور اهل بيت پيامبر صلی الله علیه و آله باشد هيچ
ربطى به شرك به خدا ندارد، بله، اگر عقيده ناذر بر اين باشد كه
اهلبيت علیهم السلام مستقل از خداوند داراى قدرت هستند و اين نذر او در اين
مكان باعث مىشود كه اهل بيت علیهم السلام مستقل از خدا براى او كارى كنند
اين عمل و عقيده مصداق شرك خواهد بود و حال اين كه هيچ شيعه اى،
حتّى بىسواد ترين شيعيان، هيچ گاه چنين باور و عقيدهاى ندارند كه
نستجير باللّه اهل بيت عصمت و طهارت علیهم السلام خدا هستند و يا در كنار
خداى تعالى قدرتى دارند، بلكه آنها معتقدند كه اهل بيت عصمت و
طهارت علیهم السلام نماينده خدا، دست خدا و زبان خدا و آيينه تمام نماى
صفات فعل خدا هستند و به عنوان توسّل و وسيله قرار دادن آن
بزرگواران، به آنها رجوع مىكنند.
لذا اقدام به پخت و پخش و خوردن طعام نذرى هر چند در اطراف قبور
اهل بيت پيامبر صلی الله علیه و آله باشد بدعت و شرك و معصيت الهى محسوب
نمىشود، تا در نتيجه نذر كردنش باطل باشد.
از طرفى همانطور كه بيان شد متعلّق نذر مىتواند حتّى فعل مباحى باشد
كه انجامش رجحان دارد، چه رسد به اطعام مسلمين و وليمه دادن كه از
اعمال مستحبه مؤّده است، پس اين فعل مسلّماً مىتواند متعلّق قرار
بگيرد.
علاوه بر همه ثواب و فضيلتى كه براى طعام نذرى وجود دارد، اين عمل
خود نوعى وليمه دادن است كه در دين مقدّس اسلام براى وليمه دادن
ثواب بسيار و اجر فراوانى وارد شده است.
[1] – لسان العرب، جلد: 10، صفحه: 449.
[2] – التحقيق فى كلمات القرآن الكريم، جلد: 6، صفحه: 50.